Những năm qua, hầu hết các hội quần chúng trên địa bàn tỉnh Nghệ An đã có sự chuyển biến tích cực, cơ bản tuân thủ quy định về chức năng, nhiệm vụ. Tuy nhiên, tổ chức và hoạt động của các hội vẫn bộc lộ không ít hạn chế: Công tác kiện toàn còn chậm, chất lượng cán bộ chưa đồng đều, nội dung hoạt động còn mang tính hình thức và có xu hướng hành chính hóa.

Đặc biệt, hệ thống hội vẫn tồn tại sự giao thoa, trùng lặp về tôn chỉ, mục đích cũng như đối tượng vận động, dẫn đến tình trạng “một việc nhiều tổ chức cùng làm”, “một người tham gia nhiều tổ chức”, gây lãng phí nguồn lực xã hội. Năng lực tự chủ tài chính của đa số các hội còn rất hạn chế, nguồn ngân sách cấp hằng năm chủ yếu phải chi để duy trì bộ máy thay vì tập trung cho nhiệm vụ chuyên môn.

Hiện nay, toàn tỉnh có 121 xã, phường chưa kiện toàn, hợp nhất và thành lập các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ cấp xã, làm ảnh hưởng đến tính thống nhất và hiệu quả hoạt động của hệ thống hội tại cơ sở. Đối với 09 xã không thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính (Keng Đu, Mỹ Lý, Bắc Lý, Huồi Tụ, Mường Lống, Bình Chuẩn, Hữu Khuông, Lượng Minh, Châu Bình), các tổ chức hội hoạt động nhưng hiện tại chưa kiện toàn nhân sự của hội do nghỉ chế độ hoặc luân chuyển công tác.

Trước yêu cầu đổi mới toàn diện và mục tiêu đưa Nghệ An trở thành tỉnh khá, cực tăng trưởng tầm quốc gia, việc xây dựng và triển khai Đề án số 13-ĐA/TU là một yêu cầu tất yếu, có đầy đủ cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn vững chắc.

Đề án số 13-ĐA/TU xác định rõ mục tiêu tiếp tục sắp xếp, tinh gọn các hội quần chúng theo hướng giảm đầu mối, tinh gọn bộ máy bên trong phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Sau khi sắp xếp, bộ máy phải bảo đảm tiêu chí “tinh gọn, mạnh, hiệu quả”, nâng cao chất lượng hoạt động, thắt chặt mối quan hệ giữa Đảng, Nhà nước và Nhân dân.

Tỉnh thống nhất thực hiện nghiêm túc và nhất quán nguyên tắc: Tự nguyện, tự quản, tự trang trải về kinh phí, không vì mục tiêu lợi nhuận, tuân thủ pháp luật và đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước, cùng vai trò hướng dẫn, điều phối thống nhất từ Ủy ban MTTQ tỉnh. Ngân sách Nhà nước sẽ chỉ cấp kinh phí để thực hiện những nhiệm vụ cụ thể được Đảng và Nhà nước giao.

Đối với cấp tỉnh, thực hiện sáp nhập Hội Châm cứu tỉnh vào Hội Đông y tỉnh; sáp nhập Hội Làm vườn tỉnh vào Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh. Sau sáp nhập, các đơn vị được bảo đảm về biên chế, nguồn chi thường xuyên, cơ sở vật chất để hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Đề án bổ sung 02 hội có phạm vi hoạt động rộng, đối tượng đặc thù và có đóng góp trực tiếp vào các nghị quyết trụ cột của Đảng vào danh mục hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ, gồm: Hội Cựu Công an nhân dân tỉnh và Đoàn Luật sư tỉnh.

Sau khi thực hiện sắp xếp, tinh gọn và hợp nhất, toàn tỉnh Nghệ An sẽ còn tổng cộng 18 hội quần chúng cấp tỉnh do Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ.

Đối với cấp xã, việc duy trì hoặc thành lập hội cấp xã do cấp ủy địa phương lãnh đạo, xuất phát từ nhu cầu thực tế và không nhất thiết phải có đầy đủ các hội như cấp tỉnh. Ưu tiên các hội có tính chất quần chúng rộng rãi, bám sát an sinh xã hội.

Đối với các hội quy mô nhỏ, ít hội viên hoặc mang tính đặc thù cao, tiến hành chuyển đổi mô hình sang hình thức hội liên xã, chi hội liên xã hoặc câu lạc bộ sinh hoạt trực thuộc tổ chức hội cấp xã tương đồng nhằm tinh gọn đầu mối.

Các hội cấp tỉnh có số lượng biên chế đông, nhiều phòng/ban sẽ được sắp xếp lại để có không quá 02 bộ phận tham mưu giúp việc (gồm: Bộ phận Chuyên môn, nghiệp vụ và Văn phòng).

Đối với các tổ chức hội khác, tinh giản tối đa, chỉ duy trì Văn phòng hội để tham mưu, giúp việc chung.

Một trong những nội dung quan trọng của Đề án 13-ĐA/TU là việc thay đổi căn bản phương thức hỗ trợ tài chính. Nghệ An sẽ chuyển từ hỗ trợ chi thường xuyên theo biên chế sang cơ chế Nhà nước đặt hàng, giao nhiệm vụ và mua sản phẩm dịch vụ công theo lộ trình. Cơ chế này tập trung mạnh mẽ vào các lĩnh vực trọng tâm gồm: Khoa học - Kỹ thuật, Văn học - Nghệ thuật, Báo chí, Pháp luật, Y học cổ truyền và Kiến trúc - Quy hoạch. Ủy ban MTTQ tỉnh sẽ làm đầu mối chủ trì tập hợp, thẩm định dự toán nhiệm vụ của các hội trước khi trình UBND tỉnh phê duyệt.

Về quản lý tài sản, toàn bộ trụ sở và tài sản của các hội sẽ được chuyển giao về Cơ quan Ủy ban MTTQ tỉnh quản lý. Các hội sẽ chuyển về làm việc tập trung tại Tòa nhà liên Cơ quan, dùng chung hạ tầng, phương tiện và bộ phận phục vụ để tiết kiệm tối đa ngân sách công.

Về công tác nhân sự và tổ chức Đảng, biên chế của các hội cấp tỉnh sẽ do Ban Thường trực Ủy ban MTTQ tỉnh trực tiếp quản lý và phân công. Đề án ưu tiên bố trí các chức danh chủ chốt hoạt động theo chế độ kiêm nhiệm hoặc phân công cán bộ nghỉ hưu có uy tín, năng lực nhằm hạn chế tối đa lãnh đạo chuyên trách hưởng lương ngân sách. Đồng thời, chuyển giao toàn bộ tổ chức đảng và đảng viên tại các hội quần chúng cấp tỉnh về trực thuộc Đảng bộ cơ quan Ủy ban MTTQ tỉnh để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với mô hình tổ chức hội mới.

Tác giả: PQ (tổng hợp)

Nguồn tin: nghean.gov.vn