Sau thời gian hoạt động, phố đi bộ không còn duy trì được sức hút mỗi lần tổ chức và tạm dừng hoạt động

Phố đi bộ Vinh (Nghệ An) bắt đầu vận hành thử nghiệm từ tháng 4.2022 và chính thức khai trương vào tháng 5.2023, với bốn tuyến chính gồm Hồ Tùng Mậu, Nguyễn Văn Cừ, Nguyễn Tài và ngõ nối Nguyễn Trung Ngạn. Ngay từ khi ra mắt, mô hình này được xem là bước đi mới nhằm làm phong phú đời sống đô thị và thúc đẩy phát triển kinh tế ban đêm.

Mất sức hút do dâu?

Trong giai đoạn đầu, phố đi bộ nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý. Vào những tối cuối tuần, dòng người đổ về đông kín các tuyến phố. Theo ước tính, có thời điểm lượng khách đạt hàng nghìn lượt mỗi đêm. Không khí nhộn nhịp với các gian hàng ẩm thực, khu vui chơi, biểu diễn nghệ thuật đường phố…, tạo nên một không gian sinh hoạt cộng đồng đầy màu sắc.

Anh Nguyễn Văn Phú, phường Trường Vinh, cư dân sống gần khu vực phố đi bộ nhớ lại: “Thời gian đầu, cứ tối thứ Sáu, thứ Bảy là đông nghịt, gửi xe cũng khó. Không khí rất vui, giống như một lễ hội nhỏ mỗi tuần”. Không chỉ người dân địa phương, nhiều du khách cũng tìm đến trải nghiệm một không gian giải trí mới mẻ. Những hoạt động âm nhạc, trò chơi dân gian, biểu diễn tự do góp phần tạo nên hình ảnh trẻ trung, hiện đại cho đô thị. Thế nhưng, chỉ sau một thời gian ngắn, bức tranh sôi động ấy bắt đầu thay đổi. Lượng khách giảm dần, không còn cảnh chen chân như trước.

Nhiều đoạn phố trở nên vắng vẻ, thậm chí có những tối cuối tuần, số người tham gia rất thưa vắng. Đến nay đã không còn thấy hoạt động. Em Lê Thị Phương, sinh viên Đại học Vinh chia sẻ: “Đi vài lần thì thấy giống nhau, không có gì mới nên mình chuyển sang quán cà phê hoặc trung tâm thương mại. Đặc biệt tại phố đi bộ không có nhà vệ sinh công cộng nên rất bất tiện”. Sự suy giảm lượng khách kéo theo hệ lụy trực tiếp đối với hoạt động kinh doanh. Nếu như trước đây có hơn 200 hộ kinh doanh cố định và lưu động tham gia, thì đến cuối năm 2024 con số này đã giảm một nửa. Hiện nay, chỉ còn vài chục hộ duy trì hoạt động cầm chừng. Chị Nguyễn Thị Hoa, trú tại phường Trường Vinh cho biết: “Nhà tôi ở gần phố đi bộ, trước đây tối nào cuối tuần cũng đưa con ra chơi. Nhưng dạo này phố vắng hẳn. Hiện bây giờ cuối tuần không còn thấy phố đi bộ hoạt động nữa”.

Không khí đìu hiu khiến nhiều tiểu thương buộc phải rút lui. Chị Phạm Thu Trang, một tiểu thương bán đồ ăn cho biết: “Những ngày đầu ai cũng háo hức vì nghĩ sẽ buôn bán tốt. Nhưng rồi khách thưa dần, nhiều người đã nghỉ hẳn, tôi vẫn cố bám trụ nhưng ngày càng khó khăn”. Việc các gian hàng lần lượt đóng cửa lại càng làm giảm sức hút của phố đi bộ. Không gian thiếu sự sôi động cần thiết, tạo thành vòng luẩn quẩn: Khách ít, hàng quán giảm, trải nghiệm nghèo nàn, khách càng ít.

Hướng đi nào để hoạt động hiệu quả?

Theo đánh giá của nhiều người, một trong những nguyên nhân chính khiến phố đi bộ mất dần sức hút là sự thiếu đổi mới trong nội dung hoạt động. Sau giai đoạn đầu tạo ấn tượng, các chương trình dần trở nên lặp lại, thiếu điểm nhấn. Các tiết mục biểu diễn chủ yếu mang tính tự phát, quy mô nhỏ, chưa được đầu tư chuyên nghiệp.

Việc thiếu các sự kiện định kỳ hoặc chủ đề rõ ràng khiến người dân không còn cảm giác mong chờ mỗi dịp cuối tuần. Bên cạnh đó, không gian chưa được tổ chức hợp lý. Hệ thống âm thanh, ánh sáng thiếu đồng bộ, cách bố trí các khu vực chưa khoa học, đôi khi gây cảm giác lộn xộn, ảnh hưởng đến trải nghiệm tổng thể. Cán bộ phường Trường Vinh cho biết: “Chúng tôi có tuyến phố Nguyễn Tài nằm trong khu phố đi bộ. Thời gian đầu bố trí làm phố ẩm thực nhưng hàng quán mở ít, khách không có. Người dân phản ánh vì ban đêm cấm xe bất tiện mà hiệu quả không cao. Người dân đã kiến nghị đưa tuyến này ra khỏi phố đi bộ”.

Trước đây, phố đi bộ do phường Trường Thi (cũ) phụ trách, sau đó được giao cho Trung tâm Văn hóa - Thể thao và Truyền thông TP Vinh (cũ). Sau khi thực hiện chính quyền 2 cấp, việc quản lý được chuyển sang phường Trường Vinh phối hợp với trung tâm.

Trao đổi vấn đề này, ông Nguyễn Sơn Tùng, Phó trưởng Phòng Kinh tế Hạ tầng và Đô thị phường Trường Vinh, thừa nhận: “Việc vận hành phố đi bộ hiện nay gặp nhiều khó khăn. Sau sáp nhập, khối lượng công việc tăng trong khi nhân lực hạn chế nên chưa thể đầu tư đúng mức. Nguồn lực tài chính cũng chưa đủ để tổ chức thường xuyên các hoạt động quy mô lớn”. Ngoài ra, lượng du khách đến TP Vinh (cũ) còn hạn chế, đặc biệt là khách lưu trú ban đêm, nhóm khách quan trọng của kinh tế đêm. Thời tiết miền Trung với nắng nóng kéo dài và mưa rét thất thường cũng ảnh hưởng không nhỏ đến các hoạt động ngoài trời.

Một yếu tố quan trọng khác là phố đi bộ chưa khai thác hiệu quả bản sắc địa phương. Nghệ An vốn giàu giá trị văn hóa với dân ca ví, giặm, lễ hội truyền thống và ẩm thực đặc trưng, nhưng những yếu tố này chưa được thể hiện rõ nét trong không gian phố đi bộ. Hiện tại, hoạt động chủ yếu vẫn xoay quanh ăn uống và giải trí đơn lẻ, chưa tạo được câu chuyện văn hóa riêng. Trong khi đó, nhiều địa phương khác đã thành công khi biến phố đi bộ thành nơi du khách có thể “chạm” vào bản sắc địa phương thông qua trải nghiệm. Trước thực trạng này, nhiều ý kiến cho rằng cần thay đổi cách tiếp cận trong tổ chức và vận hành phố đi bộ.

Bà Nguyễn Thị Minh Hồng, Trưởng phòng Quản lý Du lịch (Sở VHTTDL Nghệ An) nhận định, sự trầm lắng hiện nay là cơ hội để nhìn lại mô hình một cách toàn diện. Hiện tại phố đi bộ sau khi thực hiện chính quyền 2 cấp đang dừng để tìm phương án hiệu quả hơn. Theo bà Hồng, cần tăng cường các chương trình nghệ thuật mang đậm bản sắc xứ Nghệ được tổ chức định kỳ, có kế hoạch rõ ràng. Đồng thời, cần kết nối phố đi bộ với các điểm du lịch như quê Bác, biển Cửa Lò, Quảng trường Hồ Chí Minh… để hình thành chuỗi trải nghiệm đêm hấp dẫn.

Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh xã hội hóa, thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư hạ tầng, không gian trải nghiệm, hệ thống chiếu sáng nghệ thuật. Trong khi đó, chính quyền tập trung vào quản lý, đảm bảo an ninh, trật tự và vệ sinh môi trường. Không gian phố đi bộ cũng cần được quy hoạch lại theo từng chủ đề rõ ràng như phố ẩm thực, khu sản phẩm OCOP, khu lưu niệm, không gian sáng tạo… nhằm tăng tính hấp dẫn.

Anh Lê Văn Tú, một tiểu thương phố đi bộ chia sẻ: Thực tế cho thấy, vấn đề của phố đi bộ không nằm ở ý tưởng mà ở cách triển khai. Một mô hình muốn phát triển bền vững cần liên tục đổi mới và thích ứng với nhu cầu của người dân. Sau hơn ba năm hoạt động, phố đi bộ đang ở giai đoạn chững lại, nhưng đây cũng là thời điểm thích hợp để tái cấu trúc.

Tác giả: Phạm Ngân

Nguồn tin: baovanhoa.vn